O presidente da Mesa pola Normalización Lingüística, Carlos Callón, dirixiuse ao conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza, Alfonso Rueda, para instalo a que “poña fin ás recorrentes discriminacións lingüísticas que temos que padecer as persoas que queremos utilizar con normalidade o noso idioma no ámbito da xustiza”. Callón explica, entre outros, os casos dun cidadán ao que lle denegaron a documentación en galego no Xulgado de 1ª Instancia de Lugo, sinalándolle que se a quería neste idioma tería que agardar moito máis tempo, ou a exclusión do idioma de Galiza na documentación do Rexistro da Propiedade Nº 1 de Santiago. “Lamentabelmente, non son excepcións, senón só dous exemplos puntuais dunha discriminación xeneralizada”, apuntou.

Máis información en:

http://www.amesanl.org/noticias/noticia_tipo.asp?IDNOTICIA=1772

http://www.laopinioncoruna.es/galicia/2010/11/25/mesa-insta-poner-discriminacion-linguistica/442523.html

http://www.abc.es/agencias/noticia.asp?noticia=603033

2) Política Lingüística convoca un concurso de presentacións electrónicas para felicitar o Nadal en galego

Coa intención de favorecer o uso do galego nas mensaxes de felicitación de Nadal nos novos formatos e a través das tecnoloxías da información e da comunicación, a Secretaría Xeral de Política Lingüística convoca un concurso de presentacións electrónicas de Nadal. As propostas (en formato .ppt, .pptx ou .odp) deben estar escritas en lingua galega e facer referencia a un tema vinculado co Nadal (para felicitar o aninovo, o día de Reis, as festas de Nadal en xeral, etc.).

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/concurso_de_nadal_2010 (bases do certame)

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1645

3) Como se chama ese lugar?, xornadas de toponimia en Vigo

O Servizo de Normalización Lingüística do Concello de Vigo e a Área de Normalización Lingüística da Universidade de Vigo organizan unhas xornadas de toponimia para os días 14 e 15 de decembro, na Casa Galega da Cultura (Praza da Princesa, 2). Durante dúas tardes diversos estudosos analizarán aspectos do patrimonio toponímico, con especial atención aos nomes de lugar do concello olívico. A lección inaugural da xornada estará a cargo do presidente da RAG, Xosé Luís Méndez Ferrín. O acceso á actividade é libre.

Máis información no programa anexo e en:

http://snl.vigo.org/index.php?id=120&item=312

4) Máis de 200.000 manteis con xogos e palabras achegan a lingua galega ao tempo de xantar

A Secretaría Xeral de Política Lingüística e a Asociación Hostelería Compostela poñen en marcha a campaña de dinamización lingüística Xantar Compostela, unha iniciativa que busca, a través do sector hostaleiro, fomentar o uso da lingua galega, facer visible a presenza do idioma e favorecer a súa oferta positiva.

Os materiais que centran esta campaña son catro modelos de manteis con xogos de palabras nos que se entreter no tempo de espera antes de xantar. Hai dous modelos para nenos, que inclúen pasatempos e que se complementan cunhas caixas con lapis de cores para debuxar. Os outros dous modelos teñen os adultos como destinatarios. Un deles contén unha sopa de letras e o outro, dirixido a persoas estranxeiras, inclúe palabras en galego coa súa tradución ao castelán, inglés, francés e alemán, co obxectivo de dar a coñecer a nosa lingua aos turistas e facela visible para quen non está en disposición de usala.

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1640

5) Novo número d’O Cartafol, con varias reportaxes sobre a campaña Témoslle lei

Xa está en liña o número de decembro da revista do Servizo de Normalización da Universidade de Santiago de Compostela O Cartafol. Nesta edición faise un seguimento especial da campaña de promoción do galego na Facultade de Dereito, que anunciabamos no boletín anterior: Témoslle lei. Entrevistas a representantes das asociacións estudantís que participan na campaña e artigos sobre os materiais e o desenvolvemento da campaña ocupan a maior parte do contido desta excelente revista en liña.

Máis información en:

http://ocartafol.usc.es/

http://ocartafol.usc.es/cartafol/contidos/novas/novas_0056.html

http://ocartafol.usc.es/cartafol/contidos/novas/novas_0055.html

http://ocartafol.usc.es/cartafol/contidos/novas/novas_0054.html

6) Xoga e fálao, da mañá á noite, en Redondela

O Servizo de Normalización Lingüística do Concello de Redondela acaba de poñer en marcha a campaña Xoga e fálao, da mañá á noite, para a promoción do uso da lingua galega no ámbito deportivo. Esta campaña conta coa adhesión de diversos clubs deportivos do municipio.

Máis información en:

http://www.blogoteca.com/snlredondela/index.php?cod=92793

http://www.ctnl.org/web/notic.php?ide=744&desc=xoga_e_falao,_da_mana_a_noite,_en_redondela

7) Apalpando as ilusións, en Santiago de Compostela

O Departamento de Lingua do Concello de Santiago organiza un programa de actividades lúdicas, culturais e de conciliación familiar para este Nadal. Co título Apalpando as ilusións, organiza unha ampla variedade de actividades ata primeiros de xaneiro, que inclúen monicreques, exposicións, obradoiros de receitas, cine, contacontos, música, etc.

Máis información en:

http://santiagodecompostela.org/medi/departamento/centros_socioculturais/banners/PROGRAMA_APALPANDO_AS_ILUSIONS_2010_A_24_11_10.pdf

Cine e contacontos para as vacación de Nadal en Vigo

O SNL do Concello de Vigo organiza diversas actividades para as nenas e os nenos durante as vacacións de Nadal, esparexidas por diferentes locais sociais da cidade. As actividades que se propoñen son dúas: o filme A tropa de trapo, dirixido aos máis pequenos da casa; e un contacontos co personaxe de Antón, o Apalpador.

Máis información en:

http://snl.vigo.org/index.php?id=120&item=309

9) Exposición sobre toponimia galega castelanizada na Coruña

O Servizo de Normalización Lingüística do concello coruñés organiza unha exposición fotográfica con manifestacións da toponimia galega castelanizada e deturpada. A actividade inclúe unha unidade didáctica para traballar os contidos no ensino secundario. A exposición está aberta ata o 31 de decembro na Casa-Museo Casares Quiroga (rúa Panadeiras, 12), de martes a sábado de 10:30 a 14 e de 17:30 a 20 horas e domingos e festivos só no horario de mañá.

Máis información en:

http://snlacorunha.blogaliza.org/2010/12/01/exposicion-toponimia-galega-castelanizada/

10) Premio Apalpador 2010

A Irmandade dos Apañacastañas convoca o primeiro Premio Apalpador para actividades lúdicas e educativas que teñan como centro a figura do Apalpador. O premio está dirixido aos responsábeis educativos, animadores culturais, alumnos e calquera outra persoa física ou xurídica que teña como misión a organización de actividades para as nenas e os nenos.

O premio divídese en dous, un para actividades escolares e outro para extraescolares. Para participar haberá que inscribirse previamente neste mesmo sitio web Premio Apalpador 2010/Inscrición/ cunha achega de 10 € antes do 1 de xaneiro do 2011. Se merca calquera dos produtos á venda na tenda do Apalpador a inscrición será de balde. Os orixinais presentaranse tamén a través deste mesmo sitio web até o 16 de xaneiro.

Máis información en:

http://www.apalpador.com/premio

11) Projecto Mourente e The Homens fixeron gozar a mocidade coa mellor música pop en galego durante a ponte da Constitución

O programa Bocaberta da Secretaría Xeral de Política Lingüística apostou pola mellor música pop en galego para que os máis novos puidesen gozar ao máximo nesta ponte da Constitución. Fíxoo coa actividade Detrás da canción, un proxecto que busca achegarlles a lingua galega aos rapaces e rapazas de 12 a 18 anos da man dos grupos Projecto Mourente e The Homens.

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1643

12) O secretario de Política Lingüística afirma que Blanco Amor é unha das pezas clave na dignificación do galego

Así se expresou o responsable de Política Lingüística, Anxo Lorenzo, na ofrenda floral en recordo do escritor no día en que se cumpriron 31 anos do seu pasamento. Por outra banda, o responsable de Política Lingüística anunciou a creación en Ourense dun seminario permanente para a dinamización lingüística que levará o nome de Eduardo Blanco Amor. A iniciativa, que se realizará en colaboración coa Deputación de Ourense, ten como obxectivo “facer prender nos máis novos o amor polo galego e a reflexión sobre a necesidade de usalo e de coidalo nesta Galicia do século XXI”.

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1638

13) Anxo Lorenzo avoga por un traballo “coordinado e colaborativo entre administracións e institucións” na promoción lingüística

O secretario xeral de Política Lingüística, Anxo Lorenzo, salientou a importancia de levar a cabo un “traballo coordinado e colaborativo entre administracións e institucións a prol do fomento do uso do galego”. Así o afirmou no acto de inauguración das VII Xornadas sobre Lingua e Usos, que este ano se centran no tema “lingua e sanidade”. O secretario xeral de Política Lingüística aproveitou o marco das xornadas, organizadas polo Servizo de Normalización Lingüística da UDC, para anunciar a integración da Xunta de Galicia na Comisión Interuniversitaria de Política Lingüística, “para unha mellor coordinación da actuación dos poderes públicos competentes no ámbito da política universitaria de normalización lingüística”.

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1639

O lema elixido, Témoslle Lei (dise da acción de gardar fidelidade, sentir simpatía ou terlle un grande aprecio), incide no feito de que o galego conta con lexislación que busca protexelo e fomentalo, e, asemade, na cuestión afectiva e identitaria cara á nosa lingua.

Esta campaña supón o inicio do desenvolvemento dun plan específico de normalización lingüística na Facultade de Dereito compostelá, co obxectivo de levar o uso do galego na docencia ata o 30% das horas de clase en tres cursos académicos. A campaña conta cun sitio web onde se pode consultar lexislación en galego e outra documentación, ademais dun vídeo onde profesionais do ámbito do Dereito opinan sobre o seu traballo cotián en galego. O fiscal xeral de Galicia, Carlos Varela; a maxistrada xuíza do Xulgado do Social núm. 2 de Santiago, Paz Filgueira; o xuíz Luís Villares; o decano do Colexio de Avogados de Santiago, Evaristo Nogueira; o secretario do Concello de Outes, Xaquín Monteagudo; e os profesores da Facultade de Dereito José Antonio Gómez Segade e Antonia Nieto Alonso participan neste vídeo e animan ao PDI e ao alumnado do centro a incorporar a lingua galega no seu quefacer profesional.

O inicio da campaña realizouse por sorpresa o luns 22 de novembro na Facultade de Dereito.

Máis información en:

http://www.usc.es/temosllelei/que-e-temoslle-lei.html (web da campaña)

http://xornal.usc.es/xornal/acontece/2010_11/noticia_0118.html

http://gl-es.facebook.com/people/Temoslle-Lei-Dereito-Usc/100001886173759 (perfil ca campaña en Facebook)

http://www.ctnl.org/web/notic.php?ide=740&desc=na_facultade_de_dereito_da_usc_queren_terlle_lei_a_lingua

http://www.galiciahoxe.com/mare/gh/temoslle-lei/idEdicion-2010-11-23/idNoticia-613837/

http://agalegainfo.crtvg.es/videos/?emi=11214&corte=2010-11-22&hora=14:53:15&canle=tvg1#

2) O secretario xeral de Política Lingüística e o director xeral de Xustiza participaron na IV Xornada Xustiza e Lingua: Reflexións para a Normalización

O secretario xeral de Política Lingüística e mais o director xeral de Xustiza participaron nesta xornada de reflexión e análise organizada polo Colexio de Avogados de Santiago de Compostela. Durante a súa intervención, Anxo Lorenzo incidiu nalgúns dos principais retos para o galego neste sector, que pasan por “introducir o idioma como lingua habitual de traballo na Administración de xustiza en Galicia e garantir a capacitación lingüística dos seus traballadores”. Ademais, Anxo Lorenzo incidiu na necesidade de conseguir que a todo cidadán se lle ofreza a posibilidade de ser atendido en galego, así como na importancia de actualizar os recursos técnicos que faciliten o traballo dos funcionarios neste idioma.

Pola súa parte, o director xeral de Xustiza, Juan José Martín, tamén destacou “o desexo do Goberno galego de que se mellore o emprego da lingua galega na Administración de xustiza da nosa comunidade, polo que se seguen liñas de acción específica”. Martín incidiu en que se está a traballar para que “a promoción e o uso da lingua reflicta o establecido na lexislación vixente, que regulamenta a cooficialidade lingüística dentro do marco do respecto á igualdade de dereitos lingüísticos da cidadanía”.

Xunto cos representantes da Administración galega participaron na IV Xornada Xustiza e Lingua o académico da lingua galega Manuel González González, o maxistrado do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia Fernando Fernández Leiceaga e o avogado Xoán Antón Pérez Lema. Todos eles tiveron ocasión de expoñer as súas reflexións sobre o proceso de normalización no eido xudicial e foron críticos coa cativeza dos avances que se produciron ata agora.

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1631

3) O Instituto Galego de Estudos Europeos e Autonómicos (IGEA) presentou o informe «Por un proxecto de futuro para o idioma galego. Unha reflexión estratéxica»

Henrique Monteagudo e Antón Reixa presentaron o 25 de novembro en Compostela o informe “Por un proxecto de futuro para o idioma galego. Unha reflexión estratéxica”. Nel analizan o proceso de creba do consenso lingüístico creado ao redor do Plan xeral de normalización da lingua galega, a actual posición do goberno do Partido Popular e os retos que en materia lingüística debe enfrontar o galeguismo político.

O documento busca superar a “situación de bilingüismo social desigual, diglósico en orixe” e rescatar un “bilingüismo restitutivo ou de recuperación, isto é, regaleguizador”, para evitar a desaparición do galego. “Hai quen pensa”, subliñou Monteagudo, “que o bilingüismo son dous monolingüismos e hai quen pensa que é unha estación de paso para o abandono do galego. Nós apostamos por un bilingüismo de competencia equilibrada e de atracción cara ao galego”.

Baseándose nas conclusións deste informe, o IGEA insta aos poderes públicos a incorporaren a lingua portuguesa nos programas de educación obrigatoria, xa que, debido á súa “similitude e familiaridade co galego”, sería un “activo eficaz” para achegar os cidadáns da comunidade aos “máis de 200 millóns de persoas lusófonas”. En concreto, no documento proponse que sexa a segunda lingua estranxeira de todo o ensino.

Máis información en:

http://igea.eu.com/fileadmin/publicaciones/igea_informe_00_def2_02.pdf (o texto do informe)

http://igea.eu.com/index.php?id=71&tx_ttnews[tt_news]=49&cHash=9900090b13a756e9da390b90a926a469

http://www.galiciahoxe.com/mare/gh/busca-do-bilinguismo-restitutivo/idEdicion-2010-11-26/idNoticia-614918/

http://www.xornal.com/artigo/2010/11/26/politica/igea-quere-recuperar-bilinguismo-usurpado-sectores-privilexiados/2010112600192200578.html

4) O galego sumouse á promoción da diversidade lingüística e cultural a través da Expolingua Berlín

A Secretaría Xeral de Política Lingüística participou ata o 21 de novembro na vixésimo terceira edición Expolingua Berlín, na cal este ano se deu cita un total de 50 idiomas e 200 expositores procedentes de 30 países.

Minicursos de iniciación á lingua galega, datos sobre a historia e a situación actual do idioma, información sobre os centros de estudos galegos das universidades estranxeiras e sobre os cursos de verán de lingua galega para estranxeiros en Galicia ou as últimas publicacións do Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades. Estes foron algúns dos principais contidos que a Secretaría Xeral de Política Lingüística lles ofreceu a través do seu stand ás máis de 10.000 persoas que visitaron a Expolingua Berlín.

Máis información en:

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1618

http://www.xunta.es/linguagalega/noticias/1624

5) Admiten o recoñecemento do idioma galego na reforma da Lei da comarca do Bierzo

Unha emenda aprobada por unanimidade aposta porque “Castela e León facilitará a participación da Comarca do Bierzo nas actuacións que realice para a promoción da lingua galega no seu ámbito territorial”. A Comisión de Interior e Xustiza das Cortes de Castela e León admitiu esta emenda co voto unánime dos tres grupos parlamentarios, PP, PSOE e grupo mixto.

Fala Ceibe admite que o contido xurídico deste novo artigo lingüístico queda lonxe da súa proposta de emenda, que facía mención á creación dun servizo lingüístico comarcal, á recuperación da toponimia ou ás relaciones de colaboración con Galicia.

Máis información en:

http://www.elbierzodigital.com/bierzo/?noti=48088

Fernández Paz rexeita o Premio da Cultura Galega

Dende a Plataforma Prolingua querémoste felicitar polo teu faiscante labor desenvolvido no Xacobeo Galicia de Ciclismo, co que acadaches o segundo posto en La Vuelta a España 2010.
Mais non só as túas calidades deportivas se fixeron notar a longo desta e doutras competicións; aboiou, así mesmo, o compañeirismo (virtude que xa tes demostrado durante toda a túa traxectoria profesional) e non unicamente cos membros do Xacobeo, senón incluso con aqueles dos que fuches rival pero ante todo compañeiro.

Felicitámoste, como non, pola túa humildade, por saber recoñecer que un non é ninguén se non hai, canda el, un grupo de persoas que colabora nun proxecto, sexa deportivo, cultural ou nos ciclos que dá a roda da vida. Porque te acordas das túas orixes (e non renegas delas), porque te lembras dos que están ao teu carón día a día (familiares, amigos/as e seareiros/as); porque comprendes que hai que tender unha man ao veciño sobre todo cando escorren as últimas pingas de suor; porque sabes atender e entender aos que te seguen, escoitan e te fan vibrar (e ti a eles) no intre en que rubes cara aos máis altos cumios do mundo…

Velaí que cando andas, Galicia vai contigo; a cada pedalada, o país (este que nos enche e nos ateiga de esperanza) ascende os máis elevados horizontes; e con el milleiros de persoas aos que emocionas. Como ben declaraches, para ti é “unha grandeza poder defender a bandeira de Galicia” e un orgullo telo feito “no equipo da túa terra”, nese equipo de futuro incerto por mor dos que non queren ver a realidade, maila ter demostrado a súa valía nesta e en anteriores campañas.

Canda ti, Ezequiel, soben aos podios do triunfo centos de ciclistas galegos (profesionais e afeccionados), deste ou doutros momentos, que non puideron agatuñar ata esas alturas, mais que se sentiron eles aí enriba, que se sentiron Galicia cando a cadea se prolongaba dende a saída ata a meta marcando o cansazo que provoca o asfalto e o clima. Xa que, como nalgún lugar se subliñou, demostraches ser o heroe do pobo, e cando menos do noso (ou sexa do teu); título que, xurdido do amor e da admiración, hai que sualo… e non se distingue abofé con camisetas, nin con maillots nin maglias, senón con actitudes e compromisos.

Felicitámoste, e permítenos chamarche irmán, porque é para ti un orgullo falar a diario a túa lingua; e porque para nós é un orgullo escoitarcha pronunciar ou escribir, nos medios, na internet, nas redes sociais, nos foros abertos… diante da pantalla. Grazas por subir, e por pronunciar, e por ser… e por ter no celeste o motivo do esforzo, do compromiso e da loita.

Saúde irmán, e saúde ao idioma galego!!

SAÚDE E PATRIA DA LINGUA, IRMÁS E IRMAOS!

O pasado 31 de Xullo, remitín ó Valedor do Pobo un escrito denunciando o uso exclusivo do castelán, por parte da Delegación de Facenda da Xunta de Galicia na Coruña, nunhas xestións persoais. Dende o primeiro cartel informando do horario ou a asignación das quendas, ate o formulario de instrucións pasando pola propia atención da funcionaria, o 100% das comunicacións cara a min producíronse en castelán. No meu escrito, subliñaba o feito de ser eu un cidadán galego, utilizando o galego en todo momento, dirixíndome a unha oficina da administración galega nunha cidade igualmente galega; malia todas esas “coincidencias”, o idioma no que son atendido resulta ser o castelán. Tras varios avisos intermedios sen interese, a denuncia quedou resolta segundo o ditame seguinte:

“Como vostede ten coñecemento, con data 31 de xullo de 2009, recibiuse o seu escrito de queixa, que quedou rexistrado nesta Institución co número P.3.Q/1361/09, no que nos indicaba que o 16 de xullo acudiu á Delegación de Facenda na Coruña para realizar uns trámites; que observou que os letreiros están en castelán exclusivamente. Nas columnas as instrucións tamén están redactadas en castelán. Que cando chegoulle o turno (erros encadeados na redacción do ditame) dirixiuse á funcionaria en galego, e esta atendeuno todo o tempo en castelán. Que lle entregaron unha folla que tamén estaba en castelán e cando a solicitou en galego lle contestaron que non a tiñan. Denuncia que acudiu a unha administración autonómica galega expresándose en galego e toda atención tanto persoal como de información estaba en castelán exclusivamente.

Unha vez estudada a súa queixa, foi admitida, en referencia neste caso á vulneración do artigo 3 da Constitución Espñaola e 5 do Estatuto de Autonomía de Galicia, ao entender que reunía os requisitos formais establecidos no artigo 18 da Lei 6/1984, do 5 de xuño, do Valedor do Pobo, e que atopaba, en principio, cobertura constitucional. Solicitado o preceptivo informe á Consellería de Facenda, sendo remitido este pola citada administración, e no mesmo esencialmente indícase:

Respecto a que os carteis indicativos están só en castelán, esta información non é correcta, xa que os letreiros das columnas están en galego.

En relación a que a funcionaria o fixo en castelán, coa información facilitada non resulta posible identificar nin o contribuínte nin á funcionaria nin polo tanto indicar os feitos exactos que aconteceron. En termos xerais, dada a cooficialidade dos idiomas galego e castelán, aténdese nos mostradores indistintamente en ámbolos dous idiomas.

En canto ás instrucións aclaratorias que se entregan no mostrador aos contribuíntes, aclarar que non se trata de modelos oficiais, senón resumes realizados polos servizos para axudar aos administrados para cumprir os trámites e que lle adoitan resultar de bastante utilidade. Tales documentos existen en ambas linguas salvo esgotamento puntual de existencias.

Que examinados en primeiro lugar o escrito presentado polo recorrente, e tendo en conta así mesmo o informe remitido pola Consellería de Economía e Facenda, esta institución considera que non resulta necesaria a continuación do presente expediente ao non observarse unha mala actuación por parte da administración denunciada.

Polo que procede o arquivo da presente queixa.”

Seica esta é a institución que defende ós cidadáns galegos das disfuncións da Administración. E eu pregunto: quen me asiste fronte un Valedor manifestamente incompetente, fronte a un Valedor que non vale?
Ver aquí o blog do autor http://atrenza.blogaliza.org/

Queremos que desde o goberno galego se deixen dunha vez por todas de sementar prexuízos lingüísticos baseados en falsidades como a da imposición lingüística. Queremos…

…unha radio e televisión públicas que apoien decididamente o proceso de normalización da lingua galega en todos os ámbitos. Queremos que a CRTVG cumpra a súa misión estatutaria primordial de servizo público consistente na promoción, difusión e impulso do galego.

Queremos que haxa a garantía de que calquera persoa poida ser atendida en galego na administración. Queremos que as e os aspirantes a traballadoras/es públicas/os en Galiza teñan que demostrar no proceso selectivo a súa competencia práctica para desenvolver o seu traballo na lingua propia deste país, polo tanto, na lingua na que terán que desenvolver o seu traballo na administración.

Queremos software público en galego. Queremos a tradución pública á nosa lingua do software libre e a súa difusión e distribución. Queremos Mancomún.

Queremos que a Xunta lle dedique os recursos económicos necesarios ao proceso de normalización da lingua galega. Queremos que non haxa recortes nos orzamentos para a política lingüística.

Queremos o apoio decidido á creación, difusión e promoción dos produtos e servizos culturais en galego. Queremos Cultur.gal.

Queremos que a música en galego de todos os estilos ocupe espazos primordiais da programación da canle principal da Radio Galega e tamén da televisión pública. Queremos abertos por reformas, extrarradios e lumes na palleira.

Queremos que se respecten os nomes propios das nosas institucións, entidades, consellarías, organismos, concellos, etc.

Queremos poder ler na nosa lingua obras literarias tamén estranxeiras. Queremos, tamén este ano, axudas públicas á tradución.

Queremos que nas escolas infantís as nenas e os nenos poidan xogar e ir aprendendo en galego. Queremos darlles aos nosos fillos e fillas esa oportunidade. Queremos galescolas. Queremos que se retome o programa piloto de liñas de educación infantil en galego fixado no PXNLG e que en anos anteriores tivo unha gran demanda.

Queremos apoio decidido á creación cultural galega; á literatura, ao audiovisual, á música, á comunicación, á cultura tradicional, ás artes escénicas, etc. Queremos premios nacionais da cultura galega.

Queremos escoitar os cargos públicos falar na lingua propia do país e das institucións que representan. Queremos que no exercicio das súas funcións as conselleiras e os conselleiros e demais cargos públicos se expresen normalmente en galego, tanto por escrito como oralmente.

Queremos que o galego non sexa visto desde os poderes públicos como un atranco.

Queremos cinema en galego. Queremos que, cando menos, se siga actualizando e difundindo Foclos.tv, o cineclub do audiovisual galego na rede.

Queremos que se respecten e que non se poñan en dúbida os únicos nomes lexítimos dos nosos lugares, aldeas, parroquias, vilas, concellos e cidades.

Queremos o cumprimento estrito do Decreto 124/2007, polo que se regula o uso e a promoción do galego no sistema educativo e do resto de lexislación vixente.

Queremos que desde as administracións públicas non se financien entidades que teñen como obxectivo a redución do uso –e prestixio– do galego.

Queremos a volta do Partido Popular ao consenso que supuxo o aprobado por unanimidade Plan xeral de normalización da lingua galega, pois os acordos asinados por todos só poden ser substituídos por acordos asinados por todos. Queremos que non haxa nin un só paso atrás. Queremos que os poderes públicos cumpran coa súa obriga e responsabilidade de apoiar o proceso de normalización da lingua galega.

… E os bebés non saben ler subtítulos. Si, tamén queremos Teletubbies en galego.

Queremos respecto…

Queremos Galego!

—————

Nel Vidal Barral é presidente da Coordinadora de Traballadores/as de Normalización da Lingua (CTNL)

Máis librarías nas que están os pins de ProLingua:
Libraría Pedreira na Rúa do Home Santo en Santiago
Libraría Xicos en Cabanas

Nacín nos Campos da Fontaíña, na aldea do Resío, en Coia (San Martiño de). Seino grazas ao traballo de Iván Sestay que recuperou a toponimia tradicional nun espléndido traballo publicado pola Área de Normalización Lingüística da U. de Vigo. Nacín no Resío que non no Rocío. Falan algúns tarugos de castelanizar os topónimos cando hai casos tan dantescos como o da miña parroquia: pois resulta que a igrexa dixo que había que facer dúas parroquias na antiga de San Martiño de Coia e entón inventou a da “Virgen del Rocío”. Na igrexa está a figura virxinal. Montan tal parroquia a partir da castelanización do topónimo Resío. É para rir ás cachizas! Pero o conto évos ben triste polo dominio imperial da ignorancia. Din que chove e mexan por nós!

En Coia só os vellos falan galego. Hainos que ir escoitar ás mañás dos días laborais aos parques. O resto, agás contados casos, son castelán falantes. Son castelán falantes os traballadores pois Coia é un deses barrios obreiros que no seu día foi arrabalde. Son castelán falantes os fillos dos traballadores que acoden á escola onde, malia recibiren aulas en galego, se relacionan unicamente en castelán. Son castelán falantes a mocidade dos institutos e os que xa traballan. Son castelán falantes os dos bares, os dos quioscos, os da panadería, os da mercería… son castelán falantes. Eis o barrio onde medrei e eis a realidade do galego nunha comunidade urbana de clase media-baixa.

Neste seo nacín e medrei, sendo castelán falante até os 17 anos. Só falaba castelán. Para que precisaba eu o galego naquel contexto? Os meus amigos todos falaban castelán, a miña familia falaba castelán, na escola falábanme en castelán, no equipo de fútbol tamén… non tiña aldea onde escoitar o galego (son da xeración urbana pois son dos poucos que ten a estirpe no Berbés) nin tiña lugares onde escoitalo de viva voz. Só a televisión, a radio, a música e algún vello do parque, incluídos veciños do meu edificio, moito mariñeiros xubilados. Que era o galego entón? Unha lingua allea a min e eu era un estranxeiro na miña patria.

Cando medrei tiven as miñas inquedanzas e unha delas foi o galego. Entroume aquel becho logo de saber que os meus avós foran aldraxados na miña cidade por falaren galego publicamente; entroume o becho porque o meu nome en galego vén dende que os meus pais me bautizaron relixiosamente; entroume o becho porque atopaba noutros amigos casos en que nas súas casas se falaba galego pero fóra non; entroume o becho que era a conciencia de ser galego, de identificarme con Galiza e procurar a miña identidade. Foi un proceso parello a outras inquedanzas.

Aquela treboada de ideas eran compartidas por outros mozos da miña escola e comezamos a escribirnos notas en galego e mesmo a identificarnos como “Xeración Ceibe”. Son trangalladas de rapaces pero aquilo ía marcando pois para nós o galego pasaba a ser a nosa lingua de comunicación. Logo comezamos a esforzarnos para facer os exames en galego en materias impartidas en castelán. Mais si, fóra de nós, seguiamos falando castelán. Non tiñamos problemas pedagóxicos nin psicolóxicos por estudar en galego ou en castelán segundo a materia, nin precisabamos de traducións como afirman os catro gatos piollosos.

Rematei a escola e pasei á universidade. Decidira estudar filoloxía galega e tiña a oportunidade de mudar radicalmente a miña escolla lingüística. Fíxeno. Non foi nada doado. Cando un muda a súa lingua dun día para outro atopa atrancos en moitos lugares, prexuízos bastardos e incomodidades. Por exemplo, no meu edificio e no meu barrio, onde sempre falara castelán, ao falar en galego algúns preguntábanme con retranca: agora es do Bloque? Había problemas de comunicación na miña familia cando facía escollas léxicas patrimoniais que eles non comprendían. Cos meus amigos non fixo falla moita explicación pero algún compañeiro da escola que me tiña atopado tempo despois preguntaba estrañado: ahora hablas gallego?

Confeso que onde máis dificultades atopei foi na miña propia familia. Pasara 17 anos falando só castelán. A miña familia trataba de facer o esforzo de falarme en galego pero acababan indo ao castelán. Foi un proceso moi lento pero había que manterse firme. Para min o máis complexo pero que foi felizmente superado.

Son neofalante. Cando me pasei ao galego sabía que non falaba un galego correcto. Incluso tiña as miñas dúbidas: debo falar o galego das normas ou recuperar o galego cos trazos dialectais de Vigo? Sabía que foneticamente era penoso e que no léxico tiña moitas lagoas. Tiña que traballalo e esforzarme. Non me podía botar atrás.

Aquí quero reflexionar porque na miña experiencia téñome atopado xente que me dicía: con ese galego tan mal falado é mellor que fales castelán. Por que? Por que en determinadas persoas pesan eses comentarios? Está claro que non queremos que se fale un galego deturpado pero no canto de facer esas aseveracións canónicas cómpre arengar aos neofalantes a mellorar o seu galego. Hai que comprender que se na nosa sociedade é raro e difícil facer unha vida en galego imaxinade como será de difícil para unha persoa que medrou falando só castelán e se pasou ao galego sendo xa mozo ou home dentro dun contexto urbano.

A miña experiencia foi moi positiva pois conseguín co tempo que os meus irmáns se dirixan a min en galego e, cando estamos xuntos toda a miña familia, manteñamos parolas en galego (feito inaudito antes); conseguín que algúns dos meus amigos (que son os mesmos dende que teño 15 anos e algúns antes), quen falaban só castelán, sexan hoxe tamén galego falantes; conseguín que para os meus sobriños pequechos haxa na familia alguén que lles fale galego e eles se dirixen a min, con dificultades pero fano, en galego; conseguín que a miña familia e os meus amigos opten pola opción do galego para recibir información, para redactar papeis oficiais ou para dirixirse a calquera institución.

Todas estas persoas que conforman o meu íntimo conforman hoxe tamén un bastión da defensa do galego cando naceron e medraron rodeados de castelán. Somos neofalantes.

Cómpre arengar e animar, potenciar o galego no mundo urbano pois malia o que digan os paparolos liderados polo supremo destes, Fernández Alvariño, en Coia, en Vigo, en calquera cidade galega, queremos vivir en galego!