No diálogo que mantén cos membros do xurado do programa ao que se presentou, Djurdja nada falou do noso idioma, só dixo que se presentou ao concurso porque os seus amigos lle dicían que non tiña carraxe. Na Radio Galega explicou que na entrevista previa á actuación (que tamén se emite nese programa) si explicou que cantaría dúas cancións en galego, unha lingua románica de tal sitio e falada por tal xente etc. En toda Serbia (e parte das repúblicas veciñas, onde este programa é moi popular) souberon que existimos. Ah! A rapaza esta xa estivo dúas veces en Galicia convidada por un amigo coruñés que coñeceu nun campo de voluntariado en Italia. Onte na Radio Galega tamén entrevistaron este rapaz coruñés, que a levou á Costa da Morte, ao festival de Ortigueira etc., e que lle aprendeu estas dúas cancións.

Da Voivódina tiña que ser! Nesta rexión autónoma do norte de Serbia son cinco as linguas oficiais (serbio, húngaro, romanés, eslovaco e ruteno ou rusino, unha variedade de ucraíno falado por descendentes de uniatas) e en todas cinco linguas emiten as televisións e radios públicas, e en todas cinco linguas hai escolas e institutos, aínda que o ruteno só teña 13.000 falantes e o eslovaco 40.000 sobre unha poboación dun millón de persoas. Na capital, Novi Sad, todo está rotulado nas cinco linguas e todo está impreso nas cinco linguas e o parlamento e as leis son posibles en calquera das cinco linguas. As oficialidades particulares van logo por concellos, se nun concello hai máis dun 10% de falantes dunha lingua X, esta lingua X pasa a ser cooficial dese concello, hai concellos oficialmente monolingües en cada unha das cinco linguas anteriores (moi poucos) e concellos bi, tri, tetra ou pentalingües. E non pasa nada grave, máis ben ao contrario.

Hai anos, unha rapaza serbia que facía unha estadía na nosa universidade pediulle á embaixada serbia ou iugoeslava en Madrid que lle xestionasen unha partida de nacemento nun concello do Banato, no leste da Voivódina (nordeste de Serbia). O certificado chegoulle por defecto en romanés porque a primeira lingua oficial daquel concello concreto era o romanés. Así era a Iugoeslavia e así é a Serbia actual en respecto ás minorías lingüísticas. Imaxinades algo así no Estado Español? Imaxinades que unha persoa calquera lle pida un certificado á embaixada española en Finlandia ou en Australia e que a embaixada llo tramite e llo remita en galego?

Neste ambiente social de respecto e tolerancia lingüística, onde cada cidadán fala dúas ou tres linguas sen case mover un pelo (como no Estado Español calquera persoa normal podería manexarse en galego, castelán e catalán sen demasiado esforzo se houbese a mínima exposición) e polo menos entende as outras por puro contacto, neste ambiente onde nunha aula ou nunha conversa de café dun grupo de amigos se poden entrecruzar frases en dous ou tres idiomas diferentes sen que ninguén se sinta ofendido, aldraxado, mancillado na súa ejpañolidá, ou alegue que no lo dá entendido, é normal que saian persoas como Djurdja, que cantou en galego na TV Serbia e pasou á fase seguinte dese concurso de talentos, por cantar moito ben e por facelo en galego.

Terra a Nosa se a xente fose máis xente!

Quique Costas

Deixámosvos a seguir o documento base empregado para a súa exposición, que leva por título «Dous anos de grave retroceso dos dereitos lingüísticos das persoas galegofalantes».

-Documento OpenOffice (29 KB)

-Documento PDF (47 KB)

Fermín Bouza

Rafael Cuíña

Quique Costas

Henrique Monteagudo